Przejdź do głównej zawartości

Badanie (rozpoznawanie) terenu

Gra oznaczona w książce gwiazdką: odpowiedniejsza dla starszych harcerzy.

Badanie terenu, to naoczne przekonanie się, czy pewien jego odcinek nadaje się do danego celu. Przeprowadza się je dlatego, ponieważ mapy nie zawierają wszystkich szczegółów (które nadto ulegają ciągłej zmianie), a również i sam teren zmienia swój wygląd zależnie od pory roku, stanu pogody itp., a dalej, ponieważ dla pewnych celów trzeba zebrać dane, których mapa w ogóle nie daje.

Przy ćwiczeniach w rozpoznawaniu terenu należy unikać zadań skomplikowanych, dawać zadania proste, ujęte w sposób konkretny. Idzie o to, by harcerz potrafił skupić uwagę na szczegółach, o których poznanie idzie w danym wypadku.

Sprawozdanie z badania polega w pierwszym rzędzie na zrobieniu szkicu kartograficznego z zaznaczeniem tego, co zbadać nakazano — a dodany opis jest uzupełnieniem szkicu, daje bliższe objaśnienia. Sprawozdanie takie powinno być jasne i zwięzłe. Przy badaniu posługujemy się mapą, jeżeli zaś jej wziąć ze sobą nie możemy, to przynajmniej «wczytujemy się» w mapę przed wymarszem, co nam ułatwia nie tylko drogę, ale i wyszukiwanie potrzebnych punktów oraz szczegółów terenu.

W wielu podanych ćwiczeniach to «rekognosko-wanie» terenu stanowi ich część składową.

Jednakże samo badanie terenu może stanowić także odrębne ćwiczenie albo być jego najważniejszą częścią.

I jak w każdym innym dziale ćwiczeń trzeba harcerzom i tu stopniować trudność badania.

a) Szkic, zrobiony z pewnego odcinka terenu na podstawie mapy, uzupełniają harcerze w terenie, wyrysowując weń wszystkie szczegóły, o które w danym wypadku idzie, znacząc niektóre z nich znakami konwencjonalnymi, dodając ew. «legendę», tj. objaśnienie i słowne uzupełnienie szkicu. Wszystko to odbywa się pod okiem i przy pomocy kierownika, który za każdym

img-2.jpeg

Rys. 36.

razem daje ściśle określone zadanie, co i w jakim kierunku należy zbadać.

b) Z kolei robią harcerze ćwiczenia w szkicowaniu i to różnymi metodami, a po nabyciu w tym pewnej biegłości otrzymują różne zadania rozpoznawania terenu, które wykonują już samodzielnie, np. zbadanie linii kolejowej, drogi, rzeki i brodów na niej, mostów, lasu, bagna, osiedla jako miejsca na kwatery, te-

renu na obóz, na zasadzkę itd. (Odnośne podręczniki podają dokładnie, na jakie szczegóły należy w tych wypadkach zwracać uwagę). Wszyscy mogą otrzymać jedno i to samo zadanie, każdy je robi oddzielnie, a potem porównuje się je i omawia.

c) W końcu przychodzą ćwiczenia w rekognosowaniu terenu, w czasie których zastęp stanowi ochronę rysownika. To zadanie zastępu wybija się na pierwszy plan szczególnie wtedy, gdy badający nie pozostaje w jednym miejscu, lecz porusza się po całym badanym terenie. Wtedy obowiązkiem zastępu jest strzec go przez cały czas przed niebezpieczeństwem. Żeby zaś stworzyć odpowiednie po temu warunki, rzuca się nieprzyjacielski zastęp w okolicę badanego terenu. Rozkaz dla niego brzmi np.: «W okolicy X kręci się zastęp, który prawdopodobnie rekognoskuje teren. Zbadać, co robi i uniemożliwić mu zadanie». Teraz z prostego badania terenu wyniknie więcej skomplikowane ćwiczenie. Zastęp białych, który czuwa nad badającym, chowa się przed czerwonymi, prowadzi dalej badanie, gdy niebezpieczeństwo minie, a nie wdaje się w utarczkę, bo przede wszystkim idzie o zbadanie terenu. Stara się, jednym słowem, nie zdradzić swej obecności, porozumiewając się w cichości znakami; a jeśli wróg znajdzie się na jego tropie, usiłuje go zmylić i odprowadzić. Czerwony stara się też wypełnić swój rozkaz — jeden śledzi, drugi się kryje, ten zaś wygrywa, kto w oznaczonym czasie spełni polecane zadanie.


Źródło skanu: Polona / Biblioteka Narodowa, oznaczenie „Domena publiczna”. Zobacz skan — strony PDF 153–155.

  • Rodzaj: gra
  • Cechy: Nie podano w źródle
  • Źródło: Zygmunt Wyrobek, Harcerz w polu: zabawy i gry terenowe (1946)
  • Strony drukowane: 147–149 / PDF 153–155
  • Wydanie cyfrowe: Wydanie cyfrowe · Rekord źródłowy
  • Otwórz wydanie na właściwej stronie: s. 147
  • Zobacz tłumaczenie automatyczne: hwp-074