Po linii kierunkowej
Treść źródłowa
Dział zatytułowany „Treść źródłowa”Oznaczony na mapie kierunek można przy pomocy kompasu (busoli) przenieść w teren:
Znajdź na mapie wybitny przedmiot terenu, np. krzyż, most itp., i oblicz kąt, o jaki zbacza jego linia kierunkowa (tj. linia, łącząca twe stanowisko na mapie z owym przedmiotem) od kierunku igły magnetycznej (kąt kierunkowy, azymut p. str. 54).
a) Zorientuj mianowicie mapę i połącz linią prostą swe stanowisko na mapie ze znakiem wiatraka, do którego masz dojść. Potem ustaw na niej kompas i to tak, by linia Pn—Pd pokryła wyrysowaną linię (Pn w kierunku marszu!) i odczytaj na nim
kąt, zawarty między tą linią a północnym biegunem igły magnetycznej. Jeżeli teraz w terenie położę kompas poziomo na dłoni (znak Pn zwrócony na zewnątrz) i będę się obracał tak długo, dopóki północny biegun igły nie padnie na odczytany poprzednio kąt (α), to linia Pn—Pd wskaże mi kierunek, który w pro-

Rys. 17.
stej linii doprowadzi mnie do poszukiwanego wiatraka (rys. 17). W czasie marszu postępuję w sposób, opisany przy ćw. Nr 4 a lub b.
b) Można także postąpić w inny sposób, przy którym nie zachodzi potrzeba orientowania mapy. Oto ustawia się na niej busolę tak, by linia Pn—Pd na tarczy busoli była równoległa do bocznej krawędzi mapy. Teraz odczytuję tę kreskę (stopień) podziałki na tarczy, która połączona ze środkiem busoli będzie równoległa do kierunku oznaczonego na mapie (tj. kierunku łączącego moje stanowisko ze znakiem przedmiotu, do którego mam zdążać). Kierunek ten przenoszę teraz w teren: oto obracam się z busolą tak długo, dopóki linia Pn—Pd nie zgodzi się z kierunkiem igły magnetycznej (przy czym uwzględniam de-

Rys. 18.
klinację). Wówczas prosta, idąca ze środka busoli przez odczytany poprzednio stopień (kreskę), wskaże mi kierunek na przedmiot szukany w terenie.
Czas marszu ma wynosić np. pół godziny, tj. tyle, ile według twego obliczenia potrzeba na dotarcie do owego wiatraka.
Sam idź za zastępem i po ½-godzinnym marszu, ew. gdy dotrze w okolicę wiatraka, zatrzymaj zastęp i wskaż, o ile zboczył od nakazanego kierunku.
Jeżeli zastęp musi z powodu przeszkody terenowej zboczyć chwilowo z obranego kierunku, powinien oczywiście po jej obejściu nawrócić do tego punktu, który sobie poprzednio, natrafiwszy na przeszkodę, jako pośredni w kierunku marszu wytyczył i stąd dalej pod pierwotnym kątem maszerować.
Prawdziwą satysfakcję sprawi harcerzom dojście w nieznanym terenie do wyznaczonego punktu. Przy dokładnym obliczeniu kąta i przy skrupulatnym przestrzeganiu kierunku popełniony błąd może być bardzo mały.
Jeżeli harcerze mają wprawę w używaniu busoli, można im nie podawać punktu, do którego winni dotrzeć; jeżeli bowiem będzie im znany, a z daleka widoczny, niejeden będzie ku niemu mimowolnie skręcał, gdy go dojrzy na horyzoncie.
Jeżeli jest do rozporządzenia większa liczba busoli, może każdy harcerz iść na własną rękę, a wtedy zobaczy się, kto szedł w najlepszym kierunku. Ćwiczenie to jest bardzo dobre.
Źródło skanu: Polona / Biblioteka Narodowa, oznaczenie „Domena publiczna”. Zobacz skan — strony PDF 70–73.
Metadane
Dział zatytułowany „Metadane”- Rodzaj: gra
- Cechy: Nie podano w źródle
- Źródło: Zygmunt Wyrobek, Harcerz w polu: zabawy i gry terenowe (1946)
- Strony drukowane: 64–67 / PDF 70–73
- Wydanie cyfrowe: Wydanie cyfrowe · Rekord źródłowy
- Otwórz wydanie na właściwej stronie: s. 64
- Zobacz tłumaczenie automatyczne: hwp-011